Is geestelijke strijd overdraagbaar?

[Arja]

In mijn familie zie ik dit: mijn oma tobde met vragen als “heb ik genoeg zondekennis?” en “ben ik wel echt bekeerd?”. Mijn moeder kende dezelfde worsteling, en ik merk dat die vragen ook soms nog door mijn eigen hoofd spoken.

Ik vraag me af: is geestelijke strijd iets persoonlijks, of kan die zich, bewust of onbewust, doorgeven binnen een gezin of geloofscultuur? En hoe kan je zo'n cirkel doorbreken.

[Ooievaar]

En hoe kan je zo'n cirkel doorbreken.

Ik ben de laatste tijd veel bezig met de Dordtse Leerregels. Net als in de catechismus gesteld wordt dat de enige troost ligt verklaard in de kennis van onze (persoonlijke) ellende EN verlossing EN dankbaarheid lijkt mij dat ook te gelden voor alle artikelen van de Dordtse Leerregels. Het is misschien een te simpel voorbeeld, maar zo stel ik het mij voor: bij het maken van een maaltijd zijn alle ingrediënten nodig, zo geldt het ook bij theologie, dogmatiek en bevinding. En de reformatorische formulieren zijn echte troost formulieren!

Zie hoofdstuk 1 paragraaf 12:
Van deze hun eeuwige en onveranderlijke verkiezing ter zaligheid
worden de uitverkorenen te zijner tijd,
hoewel bij onderscheiden trappen en met ongelijke mate, verzekerd;
niet, als zij de verborgenheden en diepten Gods curieuselijk doorzoeken,
maar als zij de onfeilbare vruchten der verkiezing in het Woord Gods aangewezen
(als daar zijn: het waar geloof in Christus, kinderlijke vreze Gods,
droefheid die naar God is over de zonde, honger en dorst naar de gerechtigheid, enz.),
in zichzelf met een geestelijke blijdschap en heilige vermaking waarnemen.

Waarbij uiteraard alle voorgaande en latere artikelen ook gelden en door de gelovige dienen aanvaard te worden; over onze val in Adam, verkiezing en verwerping, alleen genade in Christus red, geloof en ongeloof.

Hoe is het dan als bovenstaande zekerheid er niet, of nog niet is?

Zie hiervoor eens hoofdstuk 1 paragraaf 16:
Zwakke gelovigen
Die het levend geloof in Christus,
of het zeker vertrouwen des harten,
den vrede der consciëntie,
de betrachting van de kinderlijke gehoorzaamheid,
den roem in God door Christus,
in zich nog niet krachtiglijk gevoelen,
en nochtans de middelen gebruiken,
door welke God beloofd heeft deze dingen in ons te werken,
die moeten niet mismoedig worden, wanneer zij van de verwerping horen gewagen,
noch zichzelf onder de verworpenen rekenen,
maar in het waarnemen der middelen vlijtig voortgaan,
naar den tijd van overvloediger genade vuriglijk verlangen,
en dien met eerbiedigheid en ootmoedigheid verwachten.

Zoekende mensen
Veel minder behoren voor deze leer van de verwerping verschrikt te worden degenen,
die ernstiglijk begeren zich tot God te bekeren,
Hem alleen te behagen,
en van het lichaam des doods verlost te worden,
en nochtans in den weg der godzaligheid en des geloofs
zo ver nog niet kunnen komen, als zij wel wilden;
aangezien de barmhartige God beloofd heeft,
dat Hij de rokende vlaswiek niet zal uitblussen,
en het gekrookte riet niet zal verbreken.

Mensen die het niets interesseren
Maar deze leer is met recht schrikkelijk voor degenen,
die, God en Christus den Zaligmaker, niet achtende,
zichzelf aan de zorgvuldigheden der wereld
en aan de wellusten des vleses geheel hebben overgegeven,
zolang zij zich niet met ernst tot God bekeren.

Moeten er bijzondere, echt bijzondere openbaringen gebeuren? Dat vonden onze vaderen van niet; ze stelden dat de Remonstranten hiermee de kerk terugbrachten naar Rome.
Zie hoofdstuk 5 weerlegging dwaling 5
Die leren: Dat men geen zekerheid van de toekomende volharding
in dit leven kan hebben zonder bijzondere openbaring.
Want door deze leer wordt de vaste troost der ware gelovigen in dit leven weggenomen,
en de twijfeling der pausgezinden in de Kerk weder ingevoerd;
terwijl de Heilige Schrift deze zekerheid telkens afleidt,
niet uit een bijzondere en buitengewone openbaring,
maar uit de eigen merktekenen der kinderen Gods,
en uit de zeer standvastige beloften Gods.
Inzonderheid de apostel Paulus:
Geen schepsel zal ons kunnen scheiden van de liefde Gods,
welke is in Christus Jezus, onzen Heere (Rom. 8:39);
en Johannes: Die Zijn geboden bewaart, blijft in Hem,
en Hij in denzelve; en hieraan kennen wij, dat Hij in ons blijft,
namelijk uit den Geest, Dien Hij ons gegeven heeft (1 Joh. 3:24).

Zie voor de website https://www.belijdenis.nu/ de Dordtse Leerregels in hedendaagse taal, door dr. W. Verboom.

[Iemand]

In mijn familie zie ik dit: mijn oma tobde met vragen als “heb ik genoeg zondekennis?” en “ben ik wel echt bekeerd?”. Mijn moeder kende dezelfde worsteling, en ik merk dat die vragen ook soms nog door mijn eigen hoofd spoken.

Ik vraag me af: is geestelijke strijd iets persoonlijks, of kan die zich, bewust of onbewust, doorgeven binnen een gezin of geloofscultuur? En hoe kan je zo'n cirkel doorbreken.

Luther schrijft hier ook over in zijn verklaring van de Galatenbrief (hier digitaal te vinden: https://theologienet.nl/bestanden/luthe ... -met-6.pdf). Op verschillende plaatsen prijst hij de jeugd gelukkig omdat zij nog niet zozeer doordrongen zijn van de Roomse leer, en beklaagt hij zichzelf.

Zo schrijft hij bij de behandeling van de woorden 'voor mij', Gal. 2:20 (vanaf pagina 163) eerst dat Christus geen Mozes is, geen eiser of wetgever, maar een uitdeler van genade, een Zaligmaker en een ontfermer. Daarna dat Christus alleen goed gekend wordt als Hij zo afgeschilderd wordt, en dat dit de grootste kunst is voor Christenen, maar ook de moeilijkste. Direct daarna schrijft hij:

Want het is voor mij, hoezeer ik in deze leer geoefend en afgericht ben, zeer moeilijk, om ook bij zulk een groot Evangelielicht, op deze wijze als Paulus hier gewoon is, Christus voor te stellen. Zodanig heeft die leer en die besmettelijke mening [of volksdwaling] inzake Christus als een gestrenge wetgever bij mij ingang gevonden, als olie in het gebeente. Gij jongeren zijt in dit opzicht veel gelukkiger dan wij, grijsaards. Want gij zijt niet doortrokken met die besmettelijke dwalingen, die ik van jongs af zo ingedronken had, dat ik verbleekte en ontroerde, alleen al bij het horen noemen van de Naam van Christus, omdat ik ervan overtuigd was, dat Hij [alleen] een Rechter was.

Iets soortgelijks schrijft hij ook over Gal. 4:4 (vanaf pagina 315).

Wij, die nu al op jaren gekomen zijn, en doordrenkt in de besmettelijke leer der Papisten, die wij diep in ons gebeente en merg ingedronken hebben, hebben aangaande Christus een mening gekregen, die geheel verschilt van diegene, welke Paulus hier voorstelt. Want hoezeer wij met de mond beleden, dat Christus ons uit de dienstbaarheid en tirannie der wet verlost heeft, gevoelden wij toch inderdaad met ons hart, dat Hij een wetgever, een tiran en rechter was, nog verschrikkelijker dan Mozes zelf. En dit besmettelijk gevoelen kunnen wij zelfs nu niet, bij zoveel licht der waarheid, helemaal uit ons gemoed verwijderen. Zo vast blijven die dingen inkleven, waaraan wij van jongs af gewoon zijn.

En bij Gal. 4:6 schrijft hij (vanaf pagina 321)

Augustinus zegt recht en godvruchtig, dat een ieder zijn geloof zeer duidelijk ziet, indien hij dat heeft. Dit ontkennen zij. Het zij er verre van, zeggen ze, dat ik zeker kan weten, dat ik in de genade ben, dat ik heilig ben, dat ik de Heilige Geest bezit, ook al leef ik heilig, en verricht ik alles. Gij jongeren, moet vluchten en schrikken voor deze goddeloze opvatting, waarop het gehele pausdom gebouwd is, als de besmettelijkste pest, omdat gij er nog niet mee besmet zijt. Wij, oude mensen, zijn van kindsbeen af erin opgevoed, en hebben dat verkeerde begrip zo diep ingezogen, dat het diep in het binnenste van ons hart wortel geschoten heeft. Daarom leren wij met geen minder moeite die verkeerde leer al [al ons vermogen inspannende om die dwalingen te vergeten], dan dat wij het ware geloof leren. Wij nu moeten volkomen vast vertrouwen, dat wij in de genade zijn, dat wij om Christus' wil Gode welbehaaglijk zijn en dat wij de Heilige Geest hebben. Want wie de Geest van Christus niet heeft, die komt Hem niet toe [Rom. 8 : 9]. Verder, al wat hij twijfelende [dat is: ongelovig] bedenkt, spreekt en werkt, is zonde, omdat al wat uit het geloof is, zonde is [Rom. 14 : 23].

Luther schrijft bij deze teksten hele mooie dingen, ook als antwoord op het tweede deel van je vraag: hoe je zo'n cirkel kunt doorbreken.

Ik heb breedvoerig aangetoond, dat een Christenmens zeer vast moet geloven, dat hij in de genade Gods is, en dat hij het geroep des Heiligen Geestes in zijn hart heeft. Dit deed ik daarom, opdat wij geheel en al leren verfoeien die zeer verderfelijke mening van het ganse pauselijke rijk, dat geleerd heeft, dat een mens onzeker moest zijn aangaande de genade Gods jegens hem. Zolang die inbeelding stand houdt, brengt Christus totaal geen voordeel. Want wie twijfelt aan de genade Gods jegens zich, moet ook twijfelen aan de Goddelijke beloften, en bijgevolg aangaande de wil van God, aangaande de weldaden van Christus, dat Hij voor ons geboren is, geleden heeft, en gestorven is, en wederom opgestaan, enz. Nu is er geen groter lastering tegen God, dan Zijn beloften te loochenen [dat is: ongelovig van de hand te wijzen], God Zelf en Christus te loochenen [en door ongeloof God tot een leugenaar te maken, 1 Joh. 5: 10].

[Vrouwke]

In mijn familie zie ik dit: mijn oma tobde met vragen als “heb ik genoeg zondekennis?” en “ben ik wel echt bekeerd?”. Mijn moeder kende dezelfde worsteling, en ik merk dat die vragen ook soms nog door mijn eigen hoofd spoken.

Ik vraag me af: is geestelijke strijd iets persoonlijks, of kan die zich, bewust of onbewust, doorgeven binnen een gezin of geloofscultuur? En hoe kan je zo'n cirkel doorbreken.

Ik denk dat zoiets zeker doorgegeven kan worden. Bepaalde trekken zitten misschien zelfs in je genen en je karakter. Maar nog meer is het denk ik het geestelijke klimaat waarin je opgroeit.

Ik denk dat zoiets te doorbreken is door meer gezonde kennis van de geloofsleer. Door middel van onderzoek naar wat de rode lijn is in de kerk der eeuwen.

Maar ten diepste door het werk van Gods Geest. Als Hij ons dingen leert, daar kan geen duivel, mens of omgeving echt iets aan veranderen. Al zullen ze er hun uiterste best voor doen..

[Terri]

In mijn familie zie ik dit: mijn oma tobde met vragen als “heb ik genoeg zondekennis?” en “ben ik wel echt bekeerd?”. Mijn moeder kende dezelfde worsteling, en ik merk dat die vragen ook soms nog door mijn eigen hoofd spoken.

Ik vraag me af: is geestelijke strijd iets persoonlijks, of kan die zich, bewust of onbewust, doorgeven binnen een gezin of geloofscultuur? En hoe kan je zo'n cirkel doorbreken.

Ik denk dat zoiets zeker doorgegeven kan worden. Bepaalde trekken zitten misschien zelfs in je genen en je karakter. Maar nog meer is het denk ik het geestelijke klimaat waarin je opgroeit.

Ik denk dat zoiets te doorbreken is door meer gezonde kennis van de geloofsleer. Door middel van onderzoek naar wat de rode lijn is in de kerk der eeuwen.

Maar ten diepste door het werk van Gods Geest. Als Hij ons dingen leert, daar kan geen duivel, mens of omgeving echt iets aan veranderen. Al zullen ze er hun uiterste best voor doen..

Dit is zo waar....en bij 'ondervragingen' was ik regelmatig verbaasd over mijn eigen antwoorden, die waren absoluut niet van mijzelf. Ondanks alles, toch een gezegende tijd.

[DDD]

In mijn familie zie ik dit: mijn oma tobde met vragen als “heb ik genoeg zondekennis?” en “ben ik wel echt bekeerd?”. Mijn moeder kende dezelfde worsteling, en ik merk dat die vragen ook soms nog door mijn eigen hoofd spoken.

Ik vraag me af: is geestelijke strijd iets persoonlijks, of kan die zich, bewust of onbewust, doorgeven binnen een gezin of geloofscultuur? En hoe kan je zo'n cirkel doorbreken.

Ik denk dat zoiets zeker doorgegeven kan worden. Bepaalde trekken zitten misschien zelfs in je genen en je karakter. Maar nog meer is het denk ik het geestelijke klimaat waarin je opgroeit.

Ik denk dat zoiets te doorbreken is door meer gezonde kennis van de geloofsleer. Door middel van onderzoek naar wat de rode lijn is in de kerk der eeuwen.

Maar ten diepste door het werk van Gods Geest. Als Hij ons dingen leert, daar kan geen duivel, mens of omgeving echt iets aan veranderen. Al zullen ze er hun uiterste best voor doen..

En, niet te vergeten, door een zuivere prediking. Maar als dominees denken dat het goed zou zijn als hun luisteraars in de klem gebracht worden in plaats van dat zij preken zoals de Dordtse Leerregels voorschrijven, dan zal zo'n prediking eerder een hindernis dan een hulpmiddel zijn om tot Christus te komen.

[huisman]

In mijn familie zie ik dit: mijn oma tobde met vragen als “heb ik genoeg zondekennis?” en “ben ik wel echt bekeerd?”. Mijn moeder kende dezelfde worsteling, en ik merk dat die vragen ook soms nog door mijn eigen hoofd spoken.

Ik vraag me af: is geestelijke strijd iets persoonlijks, of kan die zich, bewust of onbewust, doorgeven binnen een gezin of geloofscultuur? En hoe kan je zo'n cirkel doorbreken.

Ik denk dat zoiets zeker doorgegeven kan worden. Bepaalde trekken zitten misschien zelfs in je genen en je karakter. Maar nog meer is het denk ik het geestelijke klimaat waarin je opgroeit.

Ik denk dat zoiets te doorbreken is door meer gezonde kennis van de geloofsleer. Door middel van onderzoek naar wat de rode lijn is in de kerk der eeuwen.

Maar ten diepste door het werk van Gods Geest. Als Hij ons dingen leert, daar kan geen duivel, mens of omgeving echt iets aan veranderen. Al zullen ze er hun uiterste best voor doen..

En, niet te vergeten, door een zuivere prediking. Maar als dominees denken dat het goed zou zijn als hun luisteraars in de klem gebracht worden in plaats van dat zij preken zoals de Dordtse Leerregels voorschrijven, dan zal zo'n prediking eerder een hindernis dan een hulpmiddel zijn om tot Christus te komen.

Ik bemerk het vaak juist andersom. Dat prediking die geen aandacht geeft aan twijfel en aanvechting bij worstelende mensen geen enkele herkenning geeft en ze bij Christus vandaan houdt. Gelukkig dat bv de puriteinen daar uitgebreid aandacht aan geven vanuit de Schrift. Daar zijn twee prachtige studies over verschenen van ds R.W. de Koeijer.

https://www.bol.com/nl/nl/p/geestelijke ... _iphoneapp

https://www.bol.com/nl/nl/p/een-donkere ... _iphoneapp

https://rd.nl/artikel/601374

Ook Octavius Winslow heeft hierover belangrijke boeken geschreven (Mara en Elim en Terugval in het geestelijke leven )
Zo ook prof Wisse, Kohlbrugge en veel nadere reformatoren.

Een prediking van ‘geloof het nu maar’ is hol en geeft geen antwoorden op de vraag: Ik geloof, kom mijn ongeloof te hulp.

[Groepscirkel]

En, niet te vergeten, door een zuivere prediking. Maar als dominees denken dat het goed zou zijn als hun luisteraars in de klem gebracht worden in plaats van dat zij preken zoals de Dordtse Leerregels voorschrijven, dan zal zo'n prediking eerder een hindernis dan een hulpmiddel zijn om tot Christus te komen.

Ik bemerk het vaak juist andersom. Dat prediking die geen aandacht geeft aan twijfel en aanvechting bij worstelende mensen geen enkele herkenning geeft en ze bij Christus vandaan houdt. Gelukkig dat bv de puriteinen daar uitgebreid aandacht aan geven vanuit de Schrift. Daar zijn twee prachtige studies over verschenen van ds R.W. de Koeijer.
<>
Ook Octavius Winslow heeft hierover belangrijke boeken geschreven (Mara en Elim en Terugval in het geestelijke leven )
Zo ook prof Wisse, Kohlbrugge en veel nadere reformatoren.

Een prediking van ‘geloof het nu maar’ is hol en geeft geen antwoorden op de vraag: Ik geloof, kom mijn ongeloof te hulp.

Heel waardevol bericht. Wat mij betreft een streep eronder en uitroepteken erachter.

[Vrouwke]

Een prediking van alleen ‘geloof het nu maar’ is ook niet erg volgens de rode lijn in de kerk van alle eeuwen.

Je kan naar links (arminianisme) en naar rechts (hypercalvinisme) van die rode lijn afwijken. Beide heeft grote gevolgen voor het geestelijk leven.